Bệnh bạch biến: Triệu chứng và nguyên nhân gây bệnh

283

Tổng quan

Bệnh bạch biến là một bệnh gây mất màu da theo từng mảng. Các khu vực đổi màu thường lớn lên theo thời gian. Tình trạng này có thể ảnh hưởng đến da trên bất kỳ bộ phận nào của cơ thể. Nó cũng có thể ảnh hưởng đến tóc và bên trong miệng.

Thông thường, màu sắc của tóc và da được quyết định bởi sắc tố melanin. Bệnh bạch biến xảy ra khi các tế bào sản xuất melanin chết hoặc ngừng hoạt động.

Bệnh bạch biến ảnh hưởng đến mọi người thuộc mọi loài da, nhưng nó có thể dễ nhận thấy hơn ở những người có da nâu hoặc đen.

Tình trạng này không nguy hiểm đến tính mạng, cũng không lây nhiễm. Nó có thể gây căng thẳng và làm bạn cảm thấy tự ti về bản thân.

Điều trị bệnh bạch biến có thể khôi phục lại màu sắc cho vùng sa bị ảnh hưởng nhưng không ngăn chặn được tình trạng da tiếp tục mất màu hoặc bệnh tái phát.

benh bach bien la gi

Triệu chứng của bệnh bạch biến

Các dấu hiệu của bệnh bạch biến bao gồm:

  • Mất màu da loang lổ, thường xuất hiện trên bàn tay, mặt và các vùng xung quanh làm các vết hở trên cở thể và bộ phận sinh dục
  • Làm trắng hoặc bạc tóc, lông mi, lông mày hoặc râu
  • Mất màu ở các mô lót bên trong miệng và mũi (màng nhầy)

Bệnh bạch biến có thể bắt đầu ở mọi lứa tuổi nhưng thường xuất hiện trước tuổi 30.

Tùy thuộc vào loại bệnh bạch biến mà bạn mắc phải, nó có thể ảnh hưởng tới:

  • Gần như tất cả các bề mặt da: Được gọi là bạch biến thể thông thường, sự ảnh hưởng màu sắc tới gần như tất cả các bề mặt da.
  • Nhiều bộ phận trên cơ thể: Loại này phổ biến nhất được gọi là bạch biến lan tỏa, các mảng đổi màu thường tiến triển tương tự trên các bộ phận cơ thể tương ứng đối xứng nhau.
  • Chỉ một bên hoặc một phần cơ thể: Loại này được gọi là bạch biến từng đoạn, có xu hướng xảy ra ở độ tuổi trẻ hơn, tiến triển trong 1 hoặc 2 năm sau đó dừng lại.
  • Một hoặc chỉ một vài vùng trên cơ thể: Loại này được gọi là bạch biến thể khu trú.
  • Trên mặt và tay: Loại này được gọi là bạch biến thể các cực, vùng da bị ảnh hưởng là trên mặt và bàn tay, xung quanh các lỗ trên cơ thể như mắt, mũi và tai.

Rất khó để dự đoán được bệnh này sẽ tiến triển như thế nào. Đôi khi các mảng ngừng hình thành mà không cần điều trị. Trong hầu hết các trường hợp, mất sắc tố lan rộng và cuối cùng xuất hiện ở hầu hết khu vực da. Đôi khi da cũng trở lại màu sắc bình thường.

Khi nào nên đi khám bác sĩ?

Hãy đi khám ngay nếu bạn thấy các vùng da, tóc hoặc niêm mạc của bạn bị mất màu. Bệnh bạch biến không có thuốc chữa nhưng việc điều trị có thể ngăn chặn hoặc làm chậm quá trình đổi màu và trả lại cho làn da của bạn một số màu.

Nguyên nhân gây bệnh bạch biến

Bệnh bạch biến xảy ra khi các tế bào sản xuất sắc tố (tế bào hắc tố) chết hoặc ngừng sản xuất melanin – sắc tố tạo nên màu da, tóc và mắt của bạn.

nguyen nhan gay benh bach bien

Các mảng da liên quan trở nên sáng hơn hoặc trắng hơn. Không rõ chính xác nguyên nhân khiến các tế bào sắc tố này bị hỏng hoặc chết. Nó có thể do:

  • Rối loạn hệ thống miễn dịch (tình trạng tự miễn)
  • Di truyền (lịch sử gia đình từng có người mắc)
  • Một sự kiện nào đó kích hoạt tình trạng bệnh, ví dụ như căng thẳng, cháy nắng nghiêm trọng hoặc chấn thương da, tiếp xúc hóa chất.

Các biến chứng của bệnh bạch biến

Những người bị bệnh bạch biến có thể tăng nguy cơ:

  • Gặp vấn đề về tâm lý xã hội
  • Da dễ cháy nắng
  • Những vấn đề về mắt
  • Mất thính lực

Chẩn đoán

Bac ssĩ sẽ hỏi về tiền sử bệnh và kiểm tra da của bạn, có thể bằng một loại đèn đặc biệt.

Việc đánh giá cũng có thể bao gồm sinh thiết da và xét nghiệm máu nếu cần thiết.

Điều trị bệnh bạch biến

Việc lựa chọn phương pháp điều trị phụ thuộc vào độ tuổi, mức độ da tổn thương, vị trí và mức độ tiến triển của bệnh nhanh như thế nào cũng như những tác động của nó tới cuộc sống của bạn.

Thuốc và liệu pháp dựa trên ánh sáng có sẵn để giúp phục hồi màu da hoặc làm đều màu da, mặc dù kết quả khác nhau và không thể đoán trước.

Một số phương pháp điều trị mang lại tác dụng phụ nghiêm trọng. Chính vì vậy các bác sĩ có thể đề nghị bạn trước tiên nên sử dụng các sản phẩm tự nhuộm da hoặc trang điểm.

Các phương pháp điều trị bằng tuhốc, phẫu thuật, liệu pháp cần mất nhiều tháng để đánh giá hiệu quả. Bạn có thể phải thử nhiều cách hoặc kết hợp chúng trước khi tìm ra phương pháp phù hợp nhất.

Điều trị bằng thuốc

Không có loại thuốc nào có thể ngăn chặn quá trình bạch biến – sự mất đi của các tế bào sắc tố. Nhưng một số loại thuốc được sử dụng riêng hoặc kết hợp với liệu pháp ánh sáng có thể khôi phục lại một số màu sắc.

  • Thuốc kiểm soát tình trạng viêm: Bôi kem corticosteroid lên vùng da bị ảnh hưởng có thể làm da trở lại màu. Cách này có hiệu quả nhất khi bệnh bạch biến còn ở giai đoạn đầu. Đây là loại kem hiệu quả và dễ sử dụng nhưng bạn có thể không thấy màu da thay đổi trong vài tháng. Các tác dụng phụ của nó bao gồm làm mỏng da, xuất hiện các vệt hoặc đường trên da.
  • Thuốc ảnh hưởng đến hệ thống miễn dịch: Thuốc ức chế calcineurin như tacrolimus (Prôtpic) hoặc pimecrolimus (Elidel) có thêt có hiệu quả với những người có vùng da bị giảm sắc tố nhỏ, đặc biệt trên mặt và cổ. FDA Hoa Kỳ đã cảnh báo về mối liên hệ có thể xảy ra giữa loại thuốc này với bệnh ung thư hạch và ung thư da.

Trị liệu

  • Liệu pháp ánh sáng: Quang trị liệu với tia cực tím B (UVB) dải hẹp đã được chứng minh là có thể ngăn chặn hoặc làm chậm sự tiến triển của bệnh bạch biến hoạt động. Nó có thể hiệu quả hơn khi được sử dụng với corticosteroid hoặc chất ức chế calcineurin. Bạn sẽ cần sử dụng liệu pháp 2-3 lần/tuần. Có thể mất từ 1-3 tháng trước khi bạn nhận thấy bất kì thay đổi nào và có thể mất tới 6 tháng hoặc lâu hơn nữa để nhận được hiệu lực đầy đủ.
  • Kết hợp psoralen và liệu pháp ánh sáng
  • Loại bỏ màu còn lại (khử sắc tố)

Các tác dụng phụ có thể bao gồm mẩn đỏ, sưng tấy, ngứa và da rất khô. Sự suy giảm sắc tố là vĩnh viễn.

Phẫu thuật

Nếu liệu pháp ánh sáng và thuốc không mang lại hiệu quả, một số người mắc bệnh ổn định có thể sử dụng phương pháp phẫu thuật. Các kỹ thuật sau đây nhằm làm đều màu da bằng cách phục hồi màu sắc:

  • Ghép da: Bác sĩ sẽ chuyển những phần rất nhỏ của làn da khỏe mạnh, có sắc tố sang những vùng da bị mất sắc tố. Các rủi ro là nhiễm trùng, sẹo, đốm màu và khu vực không thể tái màu.
  • Ghép vỉ

Sống chung với bệnh bạch biến

Nếu bạn bị bệnh bạch biến, dưới đây là một số cách giúp bạn chăm sóc và cải thiện làn da của mình:

  • Bảo vệ da dưới ánh nắng mặt trời và các nguồn UV nhân tạo: Sử dụng kem chống nắng chống nước, phổ rộng với chỉ số SPF ít nhất 30. Bôi kem chống nắng nhiều và thoa lại sau mỗi hai giờ hoặc tuhơngf xuyên hơn nếu bạn đi bơi hoặc hoạt động đổ nhiều mồ hôi.

Bạn cũng có thể sử dụng quần áo che nắng cho da. Bảo vệ làn da của bạn khỏi ánh nắng mặt trời giúp ngăn ngừa da sạm màu bị cháy nắng. Kem chống nắng cũng giảm thiểu tình trạng rám nắng, làm nổi bật các mảng bạch biến.

  • Che giấu vùng da bị ảnh hưởng: Các sản phẩm trang điểm và tự nhuộm da có thể giúp giảm thiểu sự khác biệt về màu da. Bạn có thể cần thử một số nhãn hiệu trang điểm hoặc kem tự nhuộm da để tìm một loại phù hợp.
  • Đừng xăm mình: Các tổn thương trên da của bạn có thể khiến một mảng bạch biến mới xuất hiện trong vòng 2 tuần.